CPAT logo
Cymraeg / English
Adref Eto
Adroddiadau blynyddol

Adroddiad Blynyddol 2004-05


RHAGARWEINIAD

 

 

RHAGARWEINIAD

Cyflwynar Ymddiriedolwyr eu hadroddiad blynyddol ar cyfrifon ar gyfer y flwyddyn a ddaeth i ben 31 Mawrth 2005 ar y fformat a argymhellwyd gan y Comisiwn Elusennau (SORP 2000).


Cwmni cyfyngedig gan warant a heb fod chyfalaf cyfrannau yw Ymddiriedolaeth Archeolegol Clwyd-Powys (Rhif Cofrestru 1212455) ac mae hefyd yn Elusen Gofrestredig (Rhif Cofrestru 508301). Y Memorandum and Articles of Association, fel y diwygiwyd hwy fis Medi 2001, ywr ddogfen lywodraethol.


Prif Weithgareddau

Addysgur cyhoedd ynghylch archeoleg trwy ddarparu cyngor a gwybodaeth archeolegol ir gymuned yw prif weithgarwch yr Ymddiriedolaeth.


Yr Ymddiriedolwyr a buddiannaur Ymddiriedolwyr


Mae Ymddiriedolwyr Ymddiriedolaeth Archeolegol Clwyd-Powys hefyd yn gweithredu fel cyfarwyddwyr y cwmni cyfyngedig. Gan nad oes gan y cwmni unrhyw gyfalaf cyfrannau, nid yw mater y cyfranddaliadau a ddelir gan y cyfarwyddwyr yn berthnasol. Etholwyd yr Ymddiriedolwyr canlynol yn y Cyfarfod Cyffredinol Blynyddol a gynhaliwyd fis Medi 2004, ac fe fuont yn eu swyddi trwy gydol blwyddyn ariannol 2004/05.

Mrs F M Lynch Llewellyn  (Cadeirydd)

Dr J L Davies  (Is gadeirydd)

Mr H H Jones

Mr D R Morgan

Mr C R Musson

Mr D W L Rowlands


Datganiad o gyfrifoldebaur Cyfarwyddwyr

Maen ofynnol ir cyfarwyddwyr, yn unol chyfraith cwmnau, baratoi datganiadau ariannol ar gyfer pob blwyddyn ariannol yn rhoi darlun cywir a theg o gyflwr y cwmni ac o elw a cholled y cwmni ar gyfer y cyfnod hwnnw. Wrth baratoir datganiadau ariannol hyn, maen ofynnol ir cyfarwyddwyrofynnol ir cyfarwyddwyr: ddethol polisau cyfrifyddu addas ac ynau defnyddion gyson; gwneud penderfyniadau ac amcangyfrifon syn rhesymol a doeth; pharatoi datganiadau ariannol ar sail busnes gweithredol oni bai ei bod yn amhriodol tybio y bydd y cwmnin parhau i fod mewn busnes.


Maer cyfarwyddwyr yn gyfrifol am gadw cofnodion cyfrifyddu priodol syn datgelu, chywirdeb rhesymol ar unrhyw adeg, sefyllfa ariannol y cwmni, ac syn eu galluogi i sicrhau bod y datganiadau ariannol yn cydymffurfio Deddf Cwmnau 1985. Maent hefyd yn gyfrifol am ddiogelu asedaur cwmni ac felly am gymryd camau rhesymol i rwystro a datgelu twyll ac arferion afreolaidd eraill.


 

CRYNODEB O NODAUR YMDDIRIEDOLAETH


Un o bedair Ymddiriedolaeth Archeolegol a sefydlwyd yng Nghymru yn y 1970au ywr Ymddiriedolaeth. Maer Ymddiriedolaeth yn cydweithion agos chyrff cenedlaethol, rhanbarthol a lleol eraill, er mwyn cynorthwyo i gofnodi, dehongli a diogelu pob agwedd ar yr amgylchedd hanesyddol. Maen gweithredun bennaf yn ardal Clwyd-Powys yng nghanolbarth a gogledd-ddwyrain Cymru, sef ardaloedd siroedd presennol Powys, Sir Ddinbych, Sir Y Fflint, Wrecsam a rhan ddwyreiniol Conwy, er ei bod hefyd yn cynnal gwaith prosiect mewn siroedd cyfagos eraill yng Nghymru a Lloegr o bryd Iw gilydd.


 

CRYNODEB O WEITHGAREDDAUR YMDDIRIEDOLAETH

YN YSTOD Y FLWYDDYN


Ymchwilio ac archwilio archeolegol

Parhaodd yr Ymddiriedolaeth i ymgymryd ag amrywiaeth eang o brosiectau yn y maes, mewn ymateb i ddatblygiadau arfaethedig neu er mwyn estyn y cofnod archeolegol fel rheol. Yn yr un modd ag yn y blynyddoedd blaenorol, roedd y rhain yn cynnwys cloddiadau adfer, cofnodi adeiladau, asesiadau pen-bwrdd, gwerthusiadau maes, arolygon maes a chynlluniau goruchwylio. Rhoddir enghreifftiau isod or mathau o brosiectau yr ymgymerwyd hwy yn ystod y flwyddyn. Defnyddir enwaur hen siroedd, sef Sir Frycheiniog, Sir Faesyfed a Sir Drefaldwyn ym Mhowys er hwylustod yn y testun canlynol.


Ariannwyd y prosiectau canlynol, rhai ohonynt yn parhau o flynyddoedd ariannol blaenorol, gan Cadw yn ystod y flwyddyn, fel rhan or rhaglen o asesiadau syn ymwneud bygythiadau y maer pedair Ymddiriedolaeth Archeolegol yng Nghymru yn ymgymryd hwy. Safleoedd Angladdol a Defodol Cynhanesyddol  Ymwelwyd ag oddeutu 470 o safleoedd yn ardal orllewinol Bannau Brycheiniog ac yng nghanol Sir Frycheiniog, fel rhan o gynllun Cymru-gyfan y mae Cadw yn ei hybu. Bwriedir ir prosiect edrych ar amrywiaeth eang o henebion Neolithig a rhai or Oes Efydd yn y maes, gan gynnwys crugiau hirion, crugiau crynion a charneddi, meini hirion a chylchoedd cerrig, gyda golwg ar gynyddu ymwybyddiaeth o arwyddocd y safleoedd hyn, gan gofnodi eu cyflwr presennol a llunio argymhellion ar gyfer eu hamddiffyn au rheoli. Tirweddau Hanesyddol  Ymgymerwyd gwaith nodweddur dirwedd hanesyddol yn ardal Dyffryn Llangollen ac Eglwyseg fel y diffinnir hi yn Rhan Dau y Gofrestr Tirluniau Hanesyddol, fel rhan o fenter Cymru-gyfan. Nod yr astudiaeth oedd gwella ein dealltwriaeth o sut y daeth y dirwedd nodedig hon i fodolaeth, a sicrhau bod y wybodaeth amdani ar gael yn fwy eang. Rhoddwyd gwybodaeth ddwyieithog am dirwedd hanesyddol Cwm Elan, sef tirwedd a astudiwyd yn ystod y flwyddyn flaenorol, ar wefan yr Ymddiriedolaeth. Cloddiau Byr ar y Gororau Gwnaed mwy o waith ar y prosiect hwn er mwyn edrych eto ar gyfres o gloddweithiau llinellol sydd, ynghyd r systemau cloddiau mwy ac enwocach, sef Clawdd Offa a Chlawdd Wat, yn ffurfio elfen unigryw o archeoleg y gororau. Y prif amcanion yn ystod y flwyddyn oedd paratoi adroddiad cyhoeddedig ar y gwaith arolygu a wnaed yn ystod y flwyddyn flaenorol, yn ogystal rhaglen samplu amgylcheddol i geisio deall beth oedd cyflwr y dirwedd ar yr adeg y codwyd llawer or cloddiau. Sicrhawyd tystiolaeth dyddio radio carbon syn dangos bod clawdd Giants Grave yn Llandinam wedii adeiladu yn hwyrach nag OC 340-530, sef y tro cyntaf y bu modd gosod un or cloddiau byr hyn o fewn fframwaith cronolegol cadarn. Safleoedd Eglwysig Canoloesol Cynnar a Safleoedd Claddu   Nod blwyddyn derfynol y prosiect hwn oedd paratoi crynodeb or gwaith a wnaed fel rhan or prosiect mewn blynyddoedd cynharach, Iw gyflwyno mewn cynhadledd am yr eglwysi Celtaidd canoloesol cynnar. Rhagwelir y bydd trafodion y gynhadledd hon yn ymddangos mewn monograff Iw gyhoeddi gan y Gymdeithas Archeoleg Ganoloesol yn ystod y flwyddyn ariannol nesaf. Ceyrydd Rhufeinig ac aneddiadau sifilaidd cysylltiedig    Rhoddwyd cychwyn i brosiect rydym yn gobeithio fydd, gyda help technegau arolygu geoffisegol, yn darparu manylion graddau aneddiadau sifilaidd y gwyddys eu bod yn gysylltiedig cheyrydd Rhufeinig yng Nghanolbarth Cymru. Sicrhawyd canlyniadau llwyddiannus o amgylchoedd ceyrydd y Gaer, Aberhonddu (Sir Frycheiniog) a Chaerau (Sir Faesyfed) a fydd yn gwella ein dealltwriaeth o natur meddiannaeth y Rhufeiniad ar Gymru, an cynorthwyo wrth reolir agwedd hon ar ein treftadaeth. Ymgymerwyd ag astudiaeth arbennig hefyd ynghylch rheoli safleoedd archeolegol yn y dyfodol yn y Gaer Rufeinig yng Nghaer Ffordun (Sir Drefaldwyn) ac oi hamgylch.


Ymgymerwyd a nifer o brosiectau arolygon maes eraill, gan gynnwys y canlynol, yn ystod y flwyddyn gyda nawdd oddi wrth amryw o gyrff. Ymgymerwyd nawfed tymor arolwg maes gydag Ystd Efyrnwy (Sir Drefaldwyn) gyda nawdd oddi wrth gwmni Dwr Hafren-Trent at ddibenion gwella cofnodion a rheoli treftadaeth. Ymgymerwyd ag arolwg topograffig a geoffisegol o fewn Bryngaer Oes yr Haearn Penycloddiau ar ran Cyngor Sir Dinbych yn sgl llosgi grug yn eang yn 2003. Ymgymerwyd ag arolwg maes o ran o Fynyddoedd y Berwyn (Sir Ddinbych) fel rhan or Fenter Uwchdiroedd a ariennir gan y Comisiwn Brenhinol. Ymgymerwyd ag arolwg archeolegol o Dramffordd Brynoer ger Talybont-ar-Wysg (Sir Frycheiniog) ar ran Fforwm Cadwraeth Tramffordd Brynoer. Ymgymerwyd rhaglen o waith arolwg yn cofnodi cyflwr chwe bryngaer ar Fryniau Clwyd a Mynydd Llantysilio (Sir Ddinbych) fel rhan o brosiect Arolwg o Gyflwr Grug ar Caerau, a ariennir gan Gyngor Sir Dinbych. Ymgymerwyd ag arolwg archeolegol helaeth yn y coetir syn fantell i Fryngaer Dinlle Gwrygon (Wrekin, Sir Amwythig) ar ran Partneriaeth Ardal o Harddwch Eithriadol Sir Amwythig. Ymgymerwyd gwaith cofnodi cyflym ar safler cyn waith brics yn Y Garth, ger Trefor (Wrecsam), ar ran datblygwr preifat.


Ymhlith y prosiectau cofnodi adeiladau yr ymgymerwyd hwy yn ystod y flwyddyn oedd: Royal House, Machynlleth (Sir Drefaldwyn), ar ran Ymddiriedolaeth y Tabernacl, Machynlleth; Senedd-dy, Machynlleth (Sir Drefaldwyn), ar ran Sefydliad Owain Glyndwr; Fferm Ystum Colwyn, Meifod (Sir Drefaldwyn), ar ran datblygwr preifat; Fferm Roundhouse, Nant-y-glo (Blaenau Gwent) ar ran Cyngor Bwrdeistref Sirol Blaenau Gwent; Eglwys Gadeiriol Llanelwy (Sir Ddinbych) ar ran Deon a Chabidwl Llanelwy; Fferm Rhyd-y-carw, Trefeglwys (Sir Drefaldwyn).


Addysg ac allgymorth

Byddwn yn manteisio ar bob cyfle i wneud gwaith addysgol, er mai cyfran gymharol fechan or cymorth grant y maer Ymddiriedolaeth yn ei dderbyn ar hyn o bryd syn cael ei ddyrannu yn benodol at y diben hwn. Fodd bynnag, mae holl weithgareddaur Ymddiriedolaeth yn cyfrannun uniongyrchol neun anuniongyrchol at ddealltwriaeth ehangach o amgylchedd hanesyddol ardal Clwyd-Powys. Bur gwaith datblygu yn parhau ar wefan yr Ymddiriedolaeth, sef www.cpat.org.uk. Maen boblogaidd ag aelodau or cyhoedd, ymarferwyr archeolegol a myfyrwyr. Maer wefan yn cynnwys gwybodaeth am yr Ymddiriedolaeth ai gweithgareddau ac maen parhau i fod yn bwysig wrth roi cyhoeddusrwydd i weithgareddaur Ymddiriedolaeth ar gwasanaethau y maen eu cynnig ir gymuned.


Ymhlith y mentrau addysg ac allgymorth yr ymgymerwyd hwy yn ystod y flwyddyn oedd cymryd rhan yn Niwrnod Archeoleg Cenedlaethol 2005 y Cyngor Archeoleg Brydeinig a gynhaliwyd ar y cyd ag Amgueddfa Powysland, Y Trallwng. Ynddo roedd y digwyddiadau a drefnwyd yn cynnwys arddangosiadau o fywyd canoloesol y Sacsoniaid ar Cymry gan aelodau grwp ail-greu Cwmwd Il, arddangosiadau or Cofnod or Amgylchedd Hanesyddol y maer Ymddiriedolaeth yn ei gynnal, a sesiynau adnabod darganfyddiadau. Ymhlith prosiectau eraill yn ystod y flwyddyn oedd cwblhau Prosiect Archeoleg Cymunedol Bangor Is-y-coed gyda nawdd oddi wrth Leader+ Gogledd y Gororau, a threfnu ymweliadau maes a fforwm trafod yn ymwneud r amgylchedd hanesyddol ar gyfer Cynhadledd Genedlaethol Grwp Ymgynghorol Ffermio a Bywyd Gwyllt. Darparwyd hefyd ar gyfer nifer o leoliadau myfyrwyr yn ystod y flwyddyn, i weithion bennaf ar brosiectau yn y swyddfa.


Cynhyrchwyd cyfanswm o 73 (2003/04: 95) o adroddiadau prosiect a themu yn ystod y flwyddyn, Iw dosbarthu i restr gyfyngedig o bobl. Rhoddir crynodeb o adroddiadau byr ar brosiectau unigol yr Ymddiriedolaeth yn Archeoleg yng Nghymru, a gyhoeddir yn flynyddol gan y Cyngor Archeoleg Brydeinig. Ymhlith y gweithiau a gyhoeddwyd yn ystod y flwyddyn oedd adroddiad sylweddol ar waith arolwg o dirweddau cyn safleoedd mwyngloddio metel yng nghanolbarth a gogledd-ddwyrain Cymru, or enw Mountains and Orefields, a gyhoeddwyd gan y Cyngor Archeoleg Brydeinig, yn ogystal ag adroddiadau byrrach ar gloddfeydd yn Lloc Oes yr Haearn Arddln, a gyhoeddwyd yn y Montgomeryshire Collections, erthygl ar Eglwys a Phentref y Clas-ar-Wy, a gyhoeddwyd yn y Radnorshire Transactions, ac adroddiad ar waith arolwg yng Nghastell Shrawardine, a gyhoeddwyd yn y Shropshire Transactions.


Maer Ymddiriedolaeth yn ymwneud gwaith nifer o gymdeithasau hanesyddol ac archeolegol lleol a chenedlaethol, ac fe fynychodd grwpiau ac aelodau or staff gyfarfodydd y cyrff canlynol yn ystod y flwyddyn. Cymdeithas Swyddogion Archeolegol Llywodraeth Leol (Grwp Cefn Gwlad, Pwyllgor CAH ar Pwyllgor Gwaith Cenedlaethol), Prosiect Bywn Iach Cyngor yr Henoed, Cymdeithas Archeolegwyr Esgobaethol ac Eglwysi Cadeiriol, Clwb Maes Caradoc, Archeolegwyr Eglwysi Cadeiriol, Cymdeithas Brycheiniog, Cronfa Datblygu Cynaliadwy Parc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog, Cyngor Archeoleg Awyrennau Prydain, Cymdeithas Hynafiaethau Cymru, Y Comisiwn Cadeirlannau ac Eglwysi, Cyngor Archeolegol Brydeinig Cymru, Grwp Amaeth-amgylcheddol DEFRA, Pwyllgor Cerrig Canoloesol Cynnar, Fforwm ar gyfer Safonau Gwybodaeth ym myd Treftadaeth (FISH), Cymdeithas Gymunedol y Ffrith, Grwp Clawdd Offa Swydd Gaerloyw, Grwp Ymgynghorol Ffermio a Bywyd Gwyllt (FWAG), Grwp Adolygu Ymestyn Coedwigoedd, Cyfeillion Archifau Powys, Grwp Ymgynghorol y Grug ar Caerau, Cymdeithas Hanesyddol Swydd Henffordd, Grwp yr Amgylchedd Hanesyddol, Cymdeithas Hanes Lleol Holt, Sefydliad Archeolegwyr Maes (Cymru), Cymdeithas Hanes Lleol Ceri, Fforwm Arfordirol Bae Lerpwl, Cymdeithas Hanes Cymdeithasol Llanfihangel yng Ngwynfa, Grwp Treftadaeth Llanymynech, Grwp Ymchwil i Anheddu Canoloesol, Cymdeithas Clawdd Offa, NEWI, Cymdeithas Ddinesig Y Drenewydd, Grwp Cyswllt Llwybr Clawdd Offa, Grwp Hanes ac Archeoleg Croesoswallt ar Cylch, Cymdeithas Archeoleg Ol-Ganoloesol, Clwb Powysland, Cymdeithas Hanesyddol Sir Faesyfed, Fforwm Archeolegol Afon Hafren, Sefydliad Archeolegol Brenhinol, Cymdeithas Archeolegol Llanelwy, Fforwm Cadwraeth Pontsenni, Cymdeithas Astudiaethaur Tirlun, Cymdeithas Archeoleg Eglwysig, Fframwaith Strategol ar gyfer Cofnodion or Amgylchedd Hanesyddol yng Nghymru, Gweithgor Strwythurau Milwrol yr Ugeinfed Ganrif, Panel Archaeoleg Ddiwydiannol Cymru, Grwp Cadwraeth Efyrnwy, Partneriaeth Y Trallwng, Grwp CAH Gorllewin Canoldir Lloegr, Rhwydweithiau Gwyrdd Wrecsam, Bwrdd Leader+ Wrecsam. Mae aelodau o staff hefyd wedi bod yn olygyddion ar y Montgomeryshire Collections, sef y cylchgrawn hanesyddol ac archeolegol a gyhoeddir yn flynyddol gan Glwb Powysland, ac ar Archaeologia Cambrensis, a gyhoeddir gan Gymdeithas Hynafiaethau Cymru, ac yn olygyddion adolygiadau ar ran Archeoleg yng Nghymru, Landscape History ac Archaeologia Cambrensis.

 

Cyngor a gwybodaeth archeolegol

Gyda chymorth nawdd y Comisiwn Brenhinol, maer Ymddiriedolaeth yn cynnal archif a chofnod cyfrifiadurol o safleoedd, darganfyddiadau, adeiladau hanesyddol ac ardaloedd o bwysigrwydd archeolegol, sef y Cofnod Rhanbarthol or Amgylchedd Hanesyddol (CAH), syn cwmpasu Powys, dwyrain Conwy, Sir Ddinbych, Sir Y Fflint a Wrecsam. Prif amcanion y cofnod yw darparu cyngor ar oblygiadau archeolegol polisau a datblygiadau cynllunio, a chyngor ar reoli safleoedd a thirweddau archeolegol. Mae hefyd yn gweithredu fel ffynhonnell ar gyfer mentrau syn ymwneud chadwraeth, dehongli a chyflwyno archeoleg a thirluniau hanesyddol Cymru. 67,444 oedd cyfanswm yr eitemau yng nghofnod cyfrifiadurol CAH ar ddiwedd y flwyddyn ariannol (2003/04: 54,323), gan gasglu gwybodaeth newydd o waith maes diweddar ac o ffynonellau cyhoeddedig a gwaith na chyhoeddwyd mohono.


Maer holl awdurdodau cynllunio yn ardal Clwyd-Powys - Parc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog, Cyngor Bwrdeistref Sirol Conwy, Cyngor Sir Ddinbych, Cyngor Sir Y Fflint, Cyngor Sir Powys a Chyngor Bwrdeistref Sirol Wrecsam - bellach wedi mabwysiadur CAH at ddibenion cynllunio. Gyda help cymorth ariannol oddi wrth Cadw fe ymatebodd CAH i 8,584 o ymholiadau yn ystod y flwyddyn. Maen parhau i gael ei ddefnyddio yn bennaf ar sail o ddydd i ddydd ar gyfer rheoli datblygiad a Thir Gofal, ond mae hefyd wedi darparu gwybodaeth i ymchwilwyr preifat, contractwyr ac ymgynghorwyr archeolegol. Hefyd, parhawyd r gwaith yn ystod y flwyddyn ar ddatblygu thesawrws Cymraeg o dermau archeolegol ar y cyd r Comisiwn Brenhinol a phartneriaid eraill.


Gyda chymorth nawdd Cadw, Cyngor Bwrdeistref Sirol Conwy, Cyngor Sir y Fflint a Chyngor Sir Powys, fe barhaodd yr Ymddiriedolaeth i ddarparu cyngor Rheoli Datblygiad ar bob agwedd ar yr amgylchedd hanesyddol ledled ardal Clwyd-Powys. Darparwyd y cyngor hwn i awdurdodau cynllunio lleol a chenedlaethol, i ddatblygwyr y sectorau cyhoeddus a phreifat ac i sefydliadau lleol a chenedlaethol eraill. Yn ystod y flwyddyn fe dderbyniodd yr Ymddiriedolaeth hysbysiadau ynghylch 8,269 (2003/04: 7,981) cais cynllunio, yn ogystal ag ymgynghoriadau ar gynigion heb fod yn ymwneud chynllunio, er enghraifft cynigion ynghylch priffyrdd a cheisiadau i gloddio am fwynau gan awdurdodau lleol. Gwiriwyd pob un i weld a oedd yna unrhyw oblygiadau arwyddocaol o ran archeoleg. Roedd y gwaith achos nodedig a gynhaliwyd yn ystod y flwyddyn yn cynnwys datblygiadau yn Aberhonddu, Y Gelli Gandryll, Four Crosses, Llanandras, Caersws, Meifod, Wrecsam, Trefyclo a Bwcle.


Menter Clawdd Offa   Sefydlwyd y fenter hon, a reolir gan yr Ymddiriedolaeth dan nawdd ar y cyd oddi wrth Cadw ac English Heritage, sawl blwyddyn yn l mewn ymateb i bryderon cynyddol am y dirywio yng nghyflwr y clawdd llinol hwn. Mae gwaith a gyflawnwyd yn ystod 2004/05 wedi cynnwys cadwraeth ymarferol, rheoli datblygiadau a chyngor cynllunio a chyngor rheoli. Ymhlith y prosiectau rheoli ymarferol oedd y gwaith mawr o symud coed ac ailffensio arwynebau amddiffynnol y llwybr ar rannau or Clawdd. Roedd gwaith ar y gweill ar 21 safle ar 7 cilometr i gyd or clawdd yng Nghymru a Lloegr.


Parhaodd yr Ymddiriedolaeth i ddarparu cyngor a gwybodaeth archeolegol i Gyngor Cefn Gwlad Cymru a thirfeddianwyr mewn perthynas cheisiadau i Tir Gofal,, y cynllun amaeth-amgylcheddol Cymru-gyfan. Prif ddiben y gwaith hwn yw darparu cyngor rheolaethol manwl ar nodweddion sydd o arwyddocd archeolegol neu hanesyddol ar y ffermydd syn ymuno r cynllun. Darparodd yr Ymddiriedolaeth wybodaeth archeolegol mewn ymateb i 202 (2003/04: 242) o geisiadau gan ffermydd i Tir Gofal yn ystod y flwyddyn, yn ogystal chynhyrchu arolygon ac adroddiadau mwy manwl ar 42 (2003/04: 52) o ffermydd penodol a dderbyniwyd ir cynllun yn dilyn ymweliad r fferm.


Roedd gwaith Rheoli Treftadaeth yr ymgymerodd yr Ymddiriedolaeth ag ef gyda nawdd Cadw yn cynnwys darparu cyngor cynllunio strategol, yn enwedig mewn perthynas Chynlluniau Datblygu Unedol. Rhoddwyd cyngor archeolegol mewn ymateb i lu o geisiadau datblygu y tu allan ir system gynllunio, gan gynnwys y canlynol: ceisiadau Caniatu Henebion Rhestredig; ceisiadau Cynllun Grant Coetiroedd; cynigion Cynllun Coetir Cynhenid Cenedlaethol; Cynlluniau Dylunio Fforestydd Preifat Tymor Hir; cynlluniau cyfalaf a rheoli Asiantaeth yr Amgylchedd; cynlluniau yr oedd amryw o gwmnau gwasanaethau cyfleustodau yn eu cynnig, gan gynnwys Dwr Cymru, Cwmni Dwr Hafren-Trent a Chwmni Dwr Wrecsam, MANWEB, SWALEC, MEB, Nwy Prydain/Transco; a cheisiadau cyfadrannol a gyflwynwyd i Bwyllgorau Ymgynghorol Esgobaethol Cymru yn ardal yr Ymddiriedolaeth. Hefyd, cynhaliwyd cyfarfodydd cyswllt rheolaidd staff y Comisiwn Coedwigaeth, Asiantaeth yr Amgylchedd a Chyngor Cefn Gwlad Cymru. Parhaodd yr Ymddiriedolaeth i ymwneud hefyd r Chynllun Hynafiaethau Symudol yng Nghymru gan Amgueddfeydd ac Orielau Cenedlaethol Cymru. .


RHEOLAETH A THREFNIADAETH

Rheolir yr Ymddiriedolaeth gan fwrdd o Ymddiriedolwyr a etholir o blith Aelodaur Ymddiriedolaeth yn y Cyfarfod Cyffredinol Blynyddol. Cyfarfur Ymddiriedolwyr ar bedwar achlysur yn ystod y flwyddyn ariannol, ym misoedd Ebrill, Gorffennaf a Medi 2004 a mis Ionawr 2005. Maer Pwyllgor Ymgynghorol, syn cynnwys yr Ymddiriedolwyr, Aelodau eraill y maer Ymddiriedolwyr yn eu cyfethol, a sylwedydd y mae Cadw yn ei enwebu, wedi cyfarfod ar ddau achlysur yn ystod y flwyddyn, ym mis Ebrill a mis Medi 2004. Trwy wahoddiad awdurdodau lleol, amgueddfeydd, cymdeithasau hanesyddol ac archeolegol lleol a chyrff eraill diddordeb yn amgylchedd hanesyddol Cymru, y daw enwebiadau ar gyfer Aelodaeth yr Ymddiriedolaeth. Fel rheol, bydd yr aelodau yn cyfarfod unwaith y flwyddyn yn y Cyfarfod Cyffredinol Blynyddol.


FFYNONELLAU CYLLID

Maer Ymddiriedolaeth yn ddiolchgar am y cymorth ariannol y maen parhau Iw dderbyn oddi wrth nifer o gyrff cenedlaethol gan gynnwys Cadw fel rhan o Lywodraeth Cynulliad Cymru, y Comisiwn Brenhinol ar Henebion Hynafol a Hanesyddol yng Nghymru, Cyngor Cefn Gwlad Cymru ac English Heritage (gweler nodyn 2 yn y cyfrifon). Mae Cadw yn parhau i gyfrannu tuag at gostau gweinyddol yr Ymddiriedolaeth, o fewn amodau cymorth Llywodraeth Cynulliad Cymru i Fudiadaur Sector Gwirfoddol. Dawr rhan fwyaf o weddill incwm yr Ymddiriedolaeth ar ffurf cymorth grant a dyfarniadau contract oddi wrth y sectorau cyhoeddus a phreifat. Neilltuir hwn bron yn gyfan gwbl ar gyfer darparu gwasanaethau archeolegol ac ar gyfer prosiectau o fewn rhaglen waith flynyddol yr Ymddiriedolaeth.


SWYDDFEYDD

Maer Ymddiriedolaeth yn parhau i edrych am well swyddfeydd yn ardal Y Trallwng er mwyn gallu dod r gweithlu sydd ar hyn o bryd mewn dau adeilad at ei gilydd, i ddarparu mynediad i bobl anabl, a sefydlu gwell cyfleusterau i gyrff allanol ac aelodau or cyhoedd. Maer Ymddiriedolaeth wedi bod yn sefydlu cyllid ar gyfer caffael a/neu drosi adeilad newydd dros gyfnod o nifer o flynyddoedd.

 

 

Mrs F M Lynch Llewellyn

Cadeirydd yr Ymddiriedolwyr

16 Medi 2005

 

 

YMDDIRIEDOLWYR, Y PWYLLGOR, AELODAU, STAFF AC YMGYNGHORWYR 2004/05

 

Ymddriedolwyr/Cyfarwyddwyr y Cwmni

Mrs F M Lynch Llewellyn, Cadeirydd, Bangor

Dr J L Davies, Is-Gadeirydd, Aberystwyth

Mr H Jones, Holt

Mr C R Musson, Aberystwyth

Mr D W L Rowlands, Llanerfyl

Mr D Morgan,

 

Pwyligor Ymgynghorol

Professor S H R Aldhouse-Green, Coleg Prifysgol Cymru, Casnewydd

Mr K S Brassil, Amgueddfeydd ac Orielau Cenedlaethol Cymru

Mr P Dorling, Parc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog

Dr E Plunkett Dillon, The National Trust

Mr D M Evans, Cymdeithas Hynafieithwyr Llundain

Mrs F Gale, Cyngor Sir Ddinbych

Mr D F Keast, Cyngor Sir Powysgor Sir Ddinbych

Ms K Kucharski, Cyngor Bwrdeistref Sirol Wrecsam

Mrs Hilary Malaws, Comisiwn Brenhinol Henebion Cymru

Dr S Rees, sylwedydd i Cadvv: Welsh Historic Monuments

Mr C J Spurgeon, Aberystwyth

 

Aelodau

Miss J Ashton, Cymdeithas Sir Faesyfed

Y Cynghorydd G R Banks, Cyngor Sir Powys

Miss E Bredsdorff, Amgueddfa Powysland

Mr R Brewer, Amgueddfa Genedlaethol Cymru

Y Cynghorydd Mr D M D Clayton, Cyngor Sir y Fflint

Y Cynghorydd P C Evans, Cyngor Bwrdeistref Sirol Conwy

Y Cynghorydd Mr J H Hughes, Cyngor Sir Powys

Y Cynghorydd Mrs I B Lewis, Cyngor Sir Powys

Mrs N P Parker, Cymdeithas Hanesyddol Sir y Fflint

Mr D Pratt, Cymdeithas Hanesyddol Sir Ddinbych

Y Cynghorydd D Rogers, Bwrdeistref Sirol Wrecsam

 

Staff

Tm Gweinyddol

Mr W J Britnell, Cyfarwyddwr/Ysgrifennydd y Cwmni

Mrs J E Britnell, Swyddog Gweinyddol

Mrs M Godsell, Cynorthwy-ydd Cyllid

 

Tm Prosiect

Mr R J Silvester, Dirprwy Gyfarwyddwr/Pennaeth Gwasanaethau Maes

Mr N W Jones, Uwch Archeolegwr Prosiect

Mr R Hankinson, Archeolegwr Prosiect

Mr I Grant, Archeolegwr Prosiect

Ms W J Owen, Archeolegwr Prosiect

 

Tm Curadurol

Mr C H R Martin, Prif Swyddog Curadurol

Mr I Bapty, Swyddog Clawdd Offa

Ms C Baxter, Cynorthwy-ydd Rheoli Treftadaeth/Tir Gofal

Mr D Bull, Cynorthwy-ydd Rheoli Treftadaeth/Tir Gofal

Mrs A McCullough, Cynorthwy-ydd Rheoli Treftadaeth/Tir Gofal

Mr R Phipps, Cynorthwy-ydd Rheoli Treftadaeth

Mr J Spencer, Swyddog Cofnodion Safleoedd a Henebion

Mr M Walters, Swyddog Rheoli Datblygiad

 

Cyfrifyddion

Tranter Lowe, Oakengates

 

Archwilwyr

Whittingham Riddell LLP, Y Trallwng

 

Cyfreithwyr

Turnbull Garrard, Amwythig

 

Bancwrwyr

National Westminster Bank, Broad Street, Y Trallwng